DE STANDAARD: ‘Veilige zorg blijft belangrijk, maar warme babbel ook’

INTERVIEW DOOR VEERLE BEEL, Journaliste De Standaard, en verschenen in de weekendkrant op zaterdag 22 december 2019, naar aanleiding van de beslissing van GZA ziekenhuizen om te stoppen met JCI accreditering.

 

Wat vindt u van de keuze van de GZA-ziekenhuizen?

Kris Vanhaecht: ‘Of het de juiste keuze is, zullen we nooit weten. Als de kwaliteit er dezelfde blijft of stijgt, zullen tegenstanders van accreditering (het systeem van internationale audits om een kwaliteitslabel te krijgen, red.) zeggen: zie je wel, het kan zonder. Als de kwaliteit dezelfde blijft of daalt, zullen de believers zeggen: het was een foute keuze. We zullen niet weten wie gelijk heeft, want het is bijna onmogelijk om dit wetenschappelijk te onderzoeken. Hun keuze is in elk geval moedig. Veel ziekenhuizen twijfelen op dit moment. Soms moet je durven te springen en iets in beweging zetten.’

De audits met het oog op de accreditatie hebben wel verbetering gebracht.

‘Zeker, veel schepen zijn erdoor van koers veranderd. De aandacht voor kwaliteit en zeker patiëntveiligheid is de voorbije jaren absoluut gestegen. Er was een extern systeem nodig om zo’n grote verandering in gang te zetten. Er zijn dus zeker niet alleen negatieve effecten. Maar de Vlaamse inspectie bleef actief, en ook de kwaliteitsindicatoren zijn er nog. Het is moeilijk om de effecten van die triade uit elkaar te halen.’

Artsen zouden het moe zijn dat de accreditaties zo hard inzetten op patiëntveiligheid. Er is ook tijd nodig voor de patiënt zelf.

‘Het klopt dat de accreditaties het meest op veiligheid hebben gefocust. Dat is belangrijk: als ik zelf patiënt ben in een ziekenhuis, verwacht ik dat alles in orde is, tot in elk klein detail. Maar voor de manager, de arts en de verpleeg- en zorgkundige waren er misschien te veel regeltjes, te veel werkgroepen en te veel protocollen. In een sector onder druk leidt dat tot wat men “verandermoeheid” noemt. Ik hoor in het buitenland overal hetzelfde: er is een limiet bereikt.’

Het financiële plaatje speelde mee in de keuze van GZA om ermee te stoppen: jaarlijks besparen ze 600.000 euro.

‘Voor de manager, de arts en de verpleeg- en zorgkundige waren er misschien te veel regeltjes, te veel werkgroepen en te veel protocollen’ KRIS VANHAECHT Professor KU Leuven

‘Niet al dat geld gaat naar de accrediteurs. Ziekenhuizen moeten blijven investeren in verbeter­acties die echt nodig zijn. Er kan zeker wel bespaard worden op de hele business die rond het accreditatieverhaal is gebouwd, denk maar aan consultants die het ziekenhuis adviseren bij de hele voorbereiding en bij proefaudits, of vertalers en tolken die een graantje meepikken.’

Hoe de ziekenhuizen toch blijven motiveren om voor kwaliteit te gaan?

‘Veel zorgverleners vinden dat er in de kwaliteitsdiscussie te veel aandacht gaat naar wat fout kan gaan, en dat het positieve te weinig wordt belicht. Er moet ook tijd zijn voor die kleine, waardevolle momenten die een patiënt, familielid én zorgverlener een warm en veilig gevoel geven. Ik noem dat: “van incident tot Mangomoment”. Het is dankzij zulke warme babbels dat je personeel bevlogen en gemotiveerd zal blijven.’

Hebt u al een alternatief?

‘Op vraag van Zorgnet Icuro, de koepel van Vlaamse ziekenhuizen, is vorig jaar aan de KU Leuven een leerstoel opgericht om onderzoek te doen naar ‘de toekomst van het Vlaamse kwaliteitsbeleid’. Ik bekleed die samen met professor Dirk De Ridder. We worden door een ruime klankbordgroep ondersteund en willen samen zoeken wat wenselijk en haalbaar is.’

Hoe pakt u dat aan?

‘Ten eerste willen we nagaan wat de impact is geweest van het kwaliteitsbeleid van de afgelopen tien jaar. Meer dan acht op de tien ziekenhuizen hebben al toegezegd om mee te werken. Vervolgens willen we nagaan wat wenselijk én haalbaar is, onder meer door ook in voorbeeldlanden te gaan kijken. In het finale advies moet de lat wel hoog genoeg blijven. De kwaliteit moet erop vooruitgaan en mag niet stagneren.’

‘Ik weet niet of de Vlaamse zorginspectie over een paar maanden al klaar is om de kwaliteit van ziekenhuizen te bewaken en adviezen te geven. Dat zal nog moeten blijken.’

(Dit artikel verscheen op zaterdag 22 dec 2019 in De Standaard.)

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s